NCBR — zeznania przedstawione przez NIK dotyczące Adama Bielana i umorzenie wątku domniemanych gróźb wobec Jacka Żalka

Kontrola i związek z działalnością publiczną 13 października 2023 r. NIK opublikowała wyniki kontroli konkursu „Szybka Ścieżka – Innowacje Cyfrowe”. Izba wskazała nieprawidłowości w organizacji i ocenie projektów. Na konferencji NIK przytoczyła zeznania pracowników NCBR, według których Adam Bielan miał wywierać nieformalny wpływ na niektóre decyzje kadrowe oraz na przeniesienie spółki NCBR Akces do Radomia. Są to twierdzenia świadków przedstawione przez NIK, a nie wyrok ustalający odpowiedzialność polityka. Znaczenie publiczne sprawy wynika z nadzoru nad instytucją rozdzielającą środki na badania i rozwój, a nie wyłącznie ze sporu między politykami. Stanowisko Bielana W rozmowie z RMF FM, opisanej 11 marca 2023 r., Bielan zaprzeczał związkowi z nieprawidłowościami i naciskom na Jacka Żalka. Argumentował, że nie miał kompetencji do powołania dyrektora NCBR, a kierownictwo agencji zatrzymało wypłatę środków na podejrzane jego zdaniem projekty. Deklarował gotowość wyjaśnień przed prokuraturą. To stanowisko zainteresowanego, nie samodzielne potwierdzenie jego oceny konkursu. Odrębny wątek domniemanych gróźb i umorzenie 28 marca 2024 r. RMF24 podało, że Prokuratura Regionalna w Warszawie wszczęła po zawiadomieniu NIK śledztwo dotyczące NCBR. Relacja informowała o zbieraniu dowodów i braku zarzutów na tamtym etapie; nie należy przedstawiać tej informacji jako postawienia zarzutów Bielanowi. Zeznań o wpływie na kadry i przeniesienie spółki Akces nie należy utożsamiać z odrębnym wątkiem domniemanych gróźb wobec Jacka Żalka. Poniższe umorzenie nie stanowi rozstrzygnięcia o wszystkich twierdzeniach dotyczących Bielana przedstawionych podczas konferencji NIK. Prokuratura w komunikacie z 21 sierpnia 2026 r. potwierdziła, że 29 czerwca umorzyła sześć wątków odrębnego postępowania z zawiadomień NIK i Jacka Żalka. Obejmowały domniemane groźby wobec Żalka związane z konkursem na dyrektora NCBR. Podstawą było stwierdzenie braku znamion czynu zabronionego, na podstawie art. 17 § 1 pkt 2 k.p.k. Według tego komunikatu decyzja była wówczas nieprawomocna. Prokuratura zaznaczyła, że inne wątki NCBR nadal były prowadzone, a część przekazano Prokuraturze Europejskiej. Nie oznacza to zakończenia wszystkich spraw NCBR ani obciążenia Bielana zarzutami dotyczącymi innych osób. Wirtualna Polska, która opisała treść postanowienia, powiązała umorzony wątek gróźb z twierdzeniami Żalka dotyczącymi Bielana i Pawła Kucha. Według tej relacji Bielan zaprzeczył groźbom, a prokuratura uznała, że opisane rozmowy nie wypełniały znamion groźby bezprawnej ani przemocy. Oficjalny komunikat potwierdza kategorię umorzonego wątku, ale nie wymienia w nim nazwiska Bielana; identyfikacja jego udziału pochodzi z relacji WP o dokumencie. Zakres aktualnej weryfikacji Do 7 października 2026 r. nie odnaleziono wiarygodnego późniejszego potwierdzenia prawomocności lub uchylenia tego umorzenia. Dostępne źródła nie potwierdzają przedstawienia Bielanowi zarzutów w opisanym wątku. Nie należy nazywać go w nim podejrzanym lub oskarżonym. Brak nowszej publicznej informacji nie dowodzi, że późniejsza decyzja nie zapadła. Umorzenie śledztwa nie jest wyrokiem uniewinniającym.